SPEKTAKL PT. GRA CIAŁA

Komunikacja niewerbalna - manualne jezioro łabędzi, które tak naprawdę nie niesie ze sobą żadnego komunikatu (skoro jest  wyreżyserowane – jak może odzwierciedlać prawdziwe emocje) czy może sztuka skutecznego porozumiewania się wynaleziona przez matkę naturę?

Psychologowie uważają, że ponad 50% naszego przekazu to komunikacja niewerbalna, ok.40% to tembr głosu i tempo mówienia. Okazuję się, że słowa, które tak skrupulatnie dobieramy nie są zbyt dużymi graczami na scenie komunikacji interpersonalnej. To zaskakujące odkrycie  zmusza nas do eksploracji pierwotnego, zwykle nieświadomego systemu znaków jakie wysyłamy w stronę rozmówcy za pomocą ruchu ciała. Instrumentami, na których gramy swój milczący spektakl pt. Pantomima to przede wszystkim ręce i nogi. Równolegle, na scenie odgrywa się sztuka pt. Mimika, gdzie to mięśnie twarzy wiodąc prym, subtelnie zmieniają rysy lica. Gra mięśni podobnie jak słów może zranić, zniechęcić lub zaintrygować. Dlatego warto umieć się wsłuchać w jej bezgłośne znaki.

MIMIKA

Zdziwienie, radość, złość, strach, obrzydzenie mają swoje  znaki wyrysowane na twarzy przez matkę naturę, w ten sam sposób u każdego z nas, bez względu na wiek, płeć, reprezentowaną grupę społeczną czy pochodzenie. Dzięki czemu jesteśmy w stanie szybko i adekwatnie zareagować na emocje nadchodzące z zewnątrz w każdym miejscu i sytuacji. Uśmiech jednak nie zawsze równy uśmiechowi. Ta powszechna oznaka radości np. na  widok dawno niewidzianego kontrahenta może być grzecznościowa. Jak zdemaskować intencje szczerzących się do nas zębów z naprzeciwka? Za uśmiech odpowiada mięsień lemieszowy, który jeśli jest szczery unosi do góry mięśnie okrężne oczu. Jeśli uśmiech jest wymuszony nie dostrzeżemy tego efektu ubocznego, będącego ważnym wskaźnikiem relacji interpersonalnych. Oczy nie bez powodu są nazywane zwierciadłem duszy, dlatego kontakt wzrokowy to podstawa udanych rozmów biznesowych. Co ważne, przyglądaj się dokładnie jakie źrenice ma twój rozmówca - jeśli powiększone, oznacza to pobudzenie emocjonalne - zarówno pozytywne jak i negatywne. Na podstawie pozostałych sygnałów zinterpretujesz czy duże źrenice Ci sprzyjają czy też nie. Za niezadowolenie i zdziwienie odpowiada  mięsień usytuowany między brwiami tzw. corrugator supercilii, który podryguje, gdy uwalniamy negatywne emocje. Jak to wykorzystać w biznesie? Gdy widzisz uśmiech, upewnij się czy jest szczery, natomiast gdy negocjujesz poważny kontrakt i rzucasz sumę 1 000 000 - jeśli twojemu rozmówcy brwi nie zatańczą kankana dodaj - euro, jeśli natomiast zaczną nerwowo podskakiwać zostań przy złotówkach. Sama twarz to jednak za mało by zrozumieć, co aktor ma na myśli.


PANTOMIMA

Specjaliści od komunikacji społecznej uważają, że jeśli nasz rozmówca ma skrzyżowane ręce i nogi, a ciało odchylone lekko do tyłu możemy to interpretować jako postawę zamkniętą. Taka osoba nieświadomie buduje barierę, a jej nastawienie jest zdecydowanie nieufne, wręcz defensywne i całkiem możliwe, że zaraz wycofa się z negocjacji. Jeśli siadasz obok osoby, a ta zakłada nogę na nogę, kierując ją w twoją stronę - nie interpretuj tego od razu jako budowanie muru obronnego, gdyż tego typu sygnał może być wręcz wyrazem sympatii czy zaproszeniem do rozmowy, szczególnie jeśli jest to płeć piękna, która  zupełnie niechcący odsłania zgrabne udo i uaktywnia twój zwierzęcy instynkt (bądź czujny). Gorzej gdy, ułożenie nogi na nodze skierowane jest w przeciwną stronę, gdyż może być to sygnał  stworzenia bariery. Mieszane uczucia wobec jakiejś osoby  może zdradzić ambiwalentna postawa ciała: na przykład, gdy siedzisz, a twój korpus zwrócony jest w stronę danej osoby, natomiast kolana  w stronę przeciwną, sugerujesz tym samym chęć wycofania się z interakcji lub ochronę siebie przed drugą osobą.

Gdy nogi twojego interlokutora układają się w  liczbę 4 (okolice kostki leżą na kolanie drugiej nogi) spodziewaj się, że masz do czynienia z osobą pewną siebie, nastawioną na współzawodnictwo i zwycięstwo. Nogi skrzyżowane w kostkach mogą informować, że  nie czujemy się swobodnie w danej sytuacji. Staraj się unikać takiego ułożenia stóp, bo mogą zdradzać twoje skrępowanie. Jeśli jesteś na przyjęciu i podchodzisz do grona znajomych, a oni automatycznie poszerzają krąg oznacza to, że są otwarci na relacje z Tobą. Podczas rozmowy zwracaj uwagę na dłonie.  Kiedy chcesz by odbierano Cię jako otwartą i szczerą osobę, kieruj  dłonie w kierunku rozmówcy. Trzymanie dłoni wnętrzem do góry oznacza uległość, wnętrzem do dołu dominację. Magia dotyku w relacjach biznesowych ma swoje pięć minut przede wszystkim podczas zapoznania się, dlatego tak ważny jest styl podawania dłoni, kiedy poznajesz drugą osobę. Zdecydowany, solidny ale nie „miażdżący” dłoń uścisk powinien wywrzeć pozytywne pierwsze wrażenie. Nie zapomnij o utrzymaniu kontaktu wzrokowego w momencie podawania dłoni, szczery uśmiech jest jak najbardziej na miejscu. Unikaj „śniętej czy zdechłej ryby” z oczami wpatrzonymi we własne buty.

Gestem, cieszącym się dużym powodzeniem wśród biznesmenów jest wzniesiona i opuszczona wieża. Polega ona na złączeniu obu dłoni tak, aby stykały się  jedynie opuszkami palców, a następnie skierowaniu ich w górę lub w dół. Wzniesioną wieżę stosuj, gdy wygłaszasz swoje opinie lub idee i chcesz zaakcentować ich ważność, natomiast opuszczoną sygnalizuj uważne słuchanie. Aktywne słuchanie jest także niezwykle ważne podczas komunikacji – stały kontakt wzrokowy i potakujący ruch głowy na pewno Ci się przyda. Uważaj na zaciśnięte dłonie - to gest rodem z ringu, nic więc dziwnego, że sygnalizuje ukrytą niechęć i agresję.

Nie sposób wymienić tu wszystkich możliwych układów i gestów, jednak jak widzisz ważne jest nie tylko, co mówisz ale także jak mówisz. Nie odbieraj jednak każdego skrzyżowania nóg czy rąk jako barierę komunikacyjną. Zawsze interpretuj mowę ciała w kontekście innych znaków, słów, sytuacji oraz nastroju rozmówcy, a także miej na uwadze to, że osoba z naprzeciwka może doskonale znać sztukę komunikacji niewerbalnej i chcieć sobie z Tobą pograć  na scenie teatru życia.

Autor artykułu:

Dagmara Klekowska, psycholog biznesu

© 2012 GRUPA DENIGMA, wszelkie prawa zastrzeżone